Cả nhà bị ung thư gan do lây nhiễm viêm gan B

908

Tin tức được đưa trên báo Tuổi trẻ ngày 7.7 về một trường hợp một gia đình ở tỉnh Khánh Hòa có hầu hết các thành viên trong gia đình được chẩn đoán là mắc ung thư gan.

Câu chuyện cả nhà bị ung thư gan
Ngày 1-7, Bệnh viện Đại học Y dược TP.HCM tiếp nhận điều trị ông H.T.T. (40 tuổi, Khánh Hòa) đến khám vì sốt kéo dài mấy ngày, mặt nổi sẩn. Sau khi được làm các xét nghiệm, siêu âm… bác sĩ phát hiện ông T. bị ung thư gan với khối u đã 4,5cm. Do khối u đã lớn nên bác sĩ sẽ cắt bỏ khối u cho ông T. và điều trị ung thư gan theo phác đồ.

Ông T. kể ba ông mất vì đột quỵ đã lâu. Cách đây ba năm, mẹ ông mất vì ung thư gan. Một năm sau khi mẹ mất, em trai ông qua đời vì ung thư gan khi mới 37 tuổi. Anh trai của ông T. cũng bị viêm gan B và từng điều trị bệnh tại Bệnh viện Chợ Rẫy.

Cả nhà bị ung thư gan do lây nhiễm viêm gan B
Bệnh nhân H.T.T. đang điều trị ung thư gan- Ảnh: L.TH.H.

Riêng ông T. biết mình mắc viêm gan B gần 10 năm. Cách đây hai năm, ông T. đến Bệnh viện Đại học Y dược TP khám bệnh, các bác sĩ cho xét nghiệm định lượng virus viêm gan B, chẩn đoán hình ảnh nhưng sau lần khám này ông T. không quay lại tái khám.
Cuối tháng 6 năm 2016 thấy người có những biểu hiện: sốt cao, nổi sẩn nhiều trên mặt, ông T. mới quay lại tái khám và được bác sĩ phát hiện mắc ung thư gan.

Theo PGS.TS Bùi Hữu Hoàng – trưởng khoa tiêu hóa và bác sĩ Nguyễn Quang Thái Dương – phó khoa chẩn đoán hình ảnh, trường hợp gần hết cả nhà bị ung thư gan như gia đình bệnh nhân T. không phải hiếm. Tại bệnh viện từng gặp những trường hợp thương tâm khi gia đình có 5-10 người thì tất cả đều bị ung thư gan và nhiều người trong gia đình bị mất vì bệnh này sau thời gian ngắn được phát hiện do bệnh đã quá nặng. Đau lòng là nhiều bệnh nhân, trong đó có cả nhân viên y tế, dù biết mình bị viêm gan B nhưng vẫn chủ quan, thờ ơ với sức khỏe không khám, theo dõi bệnh định kỳ mỗi 3-6 tháng/lần nên khi phát hiện thì cơ hội điều trị tốt nhất đã lỡ mất.

Trong khi nếu biết cách phòng ngừa, tầm soát bệnh sớm thì sẽ ngăn chặn hoặc hạn chế được tiến triển của viêm gan B, không chuyển qua xơ gan hoặc ung thư gan.
Nguyên nhân cả gia đình bị ung thư gan, theo các bác sĩ, là do việc tiêm ngừa viêm gan B trước đây chưa tốt nên khi người mẹ bị viêm gan B không được điều trị, sinh con ra cũng không tiêm ngừa viêm gan B cho trẻ thì sẽ lây bệnh sang cho con.

Tiền sử gia đình và yếu tố nguy cơ gây bệnh
PGS Hoàng cho biết ung thư gan có hai loại nguyên phát (phát triển đầu tiên từ gan) và thứ phát (ung thư từ cơ quan khác di căn sang). Ung thư gan nguyên phát thường gặp nhất ở VN và 80-90% trường hợp ung thư nguyên phát do viêm gan B gây ra.
Ngoài ra, viêm gan C, xơ gan do rượu, gan nhiễm mỡ lâu ngày bị xơ hóa, đái tháo đường, ứ sắt trong máu kéo dài nếu không được theo dõi, điều trị cũng có nguy cơ diễn tiến đến ung thư gan (tỉ lệ thấp).

ThS.BS Trần Công Duy Long, phó khoa gan – mật – tụy, cho biết thêm mỗi năm bệnh viện tiếp nhận khám, điều trị cho khoảng 1.000 ca ung thư gan. Hầu hết bệnh nhân khi được hỏi bệnh sử đều có bệnh viêm gan B hoặc C. Điều đó cho thấy nguyên nhân chính của ung thư gan là viêm gan. Trong khi bệnh này có thể phòng ngừa rất tốt bằng văcxin, với hiệu quả phòng bệnh hơn 90%.

Theo các bác sĩ, viêm gan B lây truyền rất cao qua đường máu, đường tình dục và từ mẹ sang con với nguy cơ lây nhiễm lên tới 30%, viêm gan C là 3%. Đặc biệt nguy cơ lây truyền viêm gan B từ mẹ sang con cực kỳ cao (90%) khi mẹ trong lúc mang thai có HbeAg trong máu dương tính và trẻ sau sinh không được tiêm ngừa văcxin viêm gan B.
Cả nhà bị ung thư gan do lây nhiễm viêm gan BLý giải ung thư gan dưới góc độ yếu tố gia đình, bác sĩ Thái Dương cho biết việc cả gia đình ông T. bị viêm gan B, trong đó có ba người bị ung thư gan không phải là hiện tượng đơn lẻ. Đó là những yếu tố giống nhau về type viêm gan B (mẹ nhiễm type nào con cũng bị lây type đó), môi trường lớn lên giống nhau và sức đề kháng theo gen di truyền của cha mẹ thế nào thì con cũng được thừa hưởng gen thế đó.

Theo bác sĩ Thái Dương, với những gia đình có nhiều người bị viêm gan B, đã có người bị ung thư gan thì nên đi khám thường xuyên và kiểm tra gan qua siêu âm để phát hiện sớm bệnh. Khi phát hiện sớm thì việc điều trị đơn giản và ít xâm lấn hơn.

Biện pháp phòng ngừa ung thư gan
Xây dựng một lối sống lành mạnh, không thuốc lá, hạn chế bia rượu, chăm tập thể dục tăng sức đề kháng và khám tầm soát ung thư gan hàng năm là những biện pháp để phòng ngừa căn bệnh nguy hiểm này.

Nếu bạn nằm trong nhóm yếu tố nguy cơ ung thư gan như: gia đình có người mắc bệnh; bệnh sử cá nhân mắc các bệnh về gan như viêm gan, xơ gan; tiếp xúc với các chất độc hại, khói thuốc… cần kiểm tra sức khỏe định kỳ 3-6 tháng/lần, để phát hiện và theo dõi những tổn thương ở gan.

Nếu bạn có các biểu hiện như: mệt mỏi, gầy sút cân; chán ăn, buồn nôn; đau âm ỉ vùng hạ sườn phải, thượng vị; cổ trướng; vàng da, củng mạc mắt vàng thì cần đến gặp bác sĩ ngay để được chỉ định làm các xét nghiệm cần thiết. Dựa trên kết quả xét nghiệm, bác sĩ sẽ kết luận đúng bệnh và đưa ra phương pháp điều trị thích hợp.

Xem thêm: Ung thư gan và các kiến thức cần biết về ung thư gan

Tham khảo GÓI KHÁM PHÁT HIỆN SỚM UNG THƯ GAN