Tại sao bị ho? Khi bị ho phải làm sao?

32

Ho là một triệu chứng phổ biến ở tất cả mọi người, mọi lứa tuổi. Ho thường diễn ra vào thời điểm giao mùa làm ảnh hưởng tới sức khỏe và đời sống sinh hoạt. Vậy, ho là gì? Khi bị ho phải làm sao?

Ho là một phản xạ nhằm bảo vệ đường hô hấp, khi có bất cứ tác nhân gì làm tổn thương niêm mạc đều có thể gây nên cơn ho. Ngoài ra một số chất dịch tiết ra ở đường hô hấp như nhày mũi, nhày họng cũng có thể gây nên triệu chứng ho hoặc đôi khi ăn, uống bị sặc cũng có thể gây nên cơn ho.

Ho là gì? Khi bị ho phải làm sao?Cơ chế hình thành cơn ho
Bộ máy hô hấp bao gồm các cơ quan mũi, hầu họng, thanh quản, khí quản và hai buồng phổi. Hầu họng giống như một ngã tư giao nhau giữa một bên là mũi và khí quản, bên còn lại là miệng và thực quản. Điều này có nghĩa là lượng không khí hít vào có thể mang theo bụi bặm chứa mầm bệnh gây ra viêm nhiễm cho hệ hô hấp lẫn hệ tiêu hóa trên, mà cụ thể là vùng hầu họng. Một hệ thống lông mao có ở khắp nơi trong hệ thống dẫn khí làm nhiệm vụ lọc, ngăn chặn và quét ngược các bụi bặm trở ra khỏi hệ hô hấp.
Thanh quản là đoạn đầu tiên của ống dẫn khí vào cơ thể. Khí quản bắt nguồn từ thanh quản rồi chạy song song với thực quản bên trong lồng ngực. Đầu còn lại của khí quản được chia là hai nhánh phế quản lớn để dẫn khí vào 2 lá phổi qua vô số các nhánh dẫn khí được phân chia tiếp theo (gọi là tiểu phế quản) đến từng vị trí trong mô phổi. Cơ hoành là cơ đóng vai trò chủ đạo trong quá trình hít thở.
Động tác ho diễn ra như sau: các cơ hô hấp phải huy động tối đa, làm cho áp lực trong lồng ngực và đường hô hấp ở mức tăng cao nhất. Độ tăng áp lực giữa khí đạo và không khí ngoài trời với việc đóng mở thanh môn, khiến tốc độ không khí được tống ra ngoài nhanh gần bằng tốc độ của âm thanh, đủ lực để đưa các dị vật hoặc các dịch tiết ra ngoài.

Các tác nhân gây ra ho

Ho là gì? Khi bị ho phải làm sao?– Nhiễm khuẩn (vi khuẩn, virus)
– Do hút thuốc lào
– Viêm mũi dị ứng
– Do tiếp xúc với các chất kích thích như: khói, bụi, khí trời lạnh
– Ho do dùng thuốc, chủ yếu là thuốc điều trị tăng huyết áp (loại ức chế men chuyển và chẹn beeta)
– Trào ngược dạ dày thực quản
– Ho do các bệnh về phổi: Bệnh phổi kẽ, ung thư phổi, giãn phế quản, viêm thanh quản, viêm màng phổi, …

Khi bị ho nên làm gì?
Khi bị ho nên đi bác sĩ khám để được chẩn đoán bệnh sớm và có hướng điều trị. Tuyệt đối không nên tự ý mua thuốc để điều trị hoặc đến cửa hàng thuốc hỏi ý kiến dược tá để mua thuốc là không nên một chút nào bởi vì làm như vậy không những bệnh không khỏi mà đôi khi còn nặng thêm và nguy hiểm cho tính mạng người bệnh. Ví dụ một người bị ho do hen phế quản mà tự ý mua thuốc ho hoặc dược tá chỉ vì mục đích bán được thuốc, không biết chống chỉ định khi dùng thuốc ho có dẫn chất của thuốc ức chế hô hấp thì cực kỳ nguy hiểm. Do vậy người bệnh cần khám bệnh ở cơ sở y tế để xác định nguyên nhân gây ho (tức là xác định bệnh gì) và phải điều trị đúng bệnh thì vừa khỏi bệnh và vừa hết ho. Một điều lưu ý nữa là không phải người bệnh nào bị ho cũng dùng kháng sinh vì kháng sinh chỉ dùng khi biết chắc chắn là có nhiễm khuẩn. Nếu do virut thì không cần thiết dùng kháng sinh, trừ khi có bội nhiễm vi khuẩn.
Nên vệ sinh răng, họng, miệng hằng ngày. Nếu có nghiện thuốc lá, thuốc lào nên bỏ đặc biệt là những người bị bệnh hen, bệnh tim, bệnh viêm phế quản mạn tính, giãn phế quản, bệnh lao phổi và trong nhà có trẻ em thì việc bỏ thuốc lá, thuốc lào càng sớm càng tốt. Cần vệ sinh môi trường, hoàn cảnh trong từng gia đình, thôn xóm, khu phố, phường. Những vùng nông thôn đang dùng bếp củi, bếp rơm rạ nên sử dụng loại bếp ít khói.

Như vậy, bình thường, ho là một phản xạ tự nhiên có lợi cho cơ thể để bảo vệ bộ máy hô hấp. Tuy nhiên, nếu để ho kéo dài, ho liên tục, gây mất ngủ, làm người bệnh mệt lả, sa sút sức khoẻ và giảm khả năng học tập, làm việc, vì vậy cần đi khám sớm để được bác sỹ kiểm tra và chỉ định biện pháp trị ho tốt nhất.